Lăng mộ Tổ tiên - Dấu tích ngàn năm không phai

Lăng mộ Ngài Thủy tổ Hoàng Quý Công

Thuở xa xưa, mộ Tổ chỉ đắp bằng cát và gạch vụn, giản đơn mà thanh bạch đúng phong vị thời khai canh lập ấp. Lần thứ hai, con cháu xây lại mộ bằng xi măng, trang trí gạch men xanh, song thời gian làm nứt vỡ theo chiều ngang, báo hiệu cần trùng tu để giữ phúc mạch.

Đến năm 1994, Cụ Hoàng Đài đứng ra vận động toàn tộc, xây dựng lăng mộ lần thứ ba – cũng là hình dáng còn tới ngày nay. Con cháu giữ lại hai viên gạch men từ mộ cũ để làm kỷ vật, như để sợi dây giữa xưa – nay mãi không đứt.

Hàng mộ vồng khoai của các bậc tiên hiền trước đây nằm trên động cát xóm Nồm, về sau cũng được cụ Hoàng Đài cho dời về gần khu lăng mộ, hợp nhất linh khí tổ tiên.

Đặc biệt, mộ Cụ Hoàng Văn Giáo (đời 4) và cụ bà Lại Thị Ngôn được xây mới năm 2012. Khi cải táng, không còn thấy hài cốt nên con cháu lập lễ cốt dâu, đưa cả hai vào khu lăng mộ sau Từ đường. Nay phía dưới lăng có ba hàng mộ, gồm mười một phần được dời từ mộ vồng khoai về, quy củ, trang nghiêm.

Hai mộ đời thứ hai và thứ ba nằm sau lưng nhà thờ, hướng Mão, tọa Đoài; có hai bia đá xanh Thanh Hóa cổ kính. Theo gia phả, đây là phần mộ của hai vị tiền nhân khai chi dòng họ. Từ đời thứ năm trở đi, các chi tự lo hương hỏa và đưa vào khu mộ riêng của nhánh mình, nhưng tất cả đều cùng về dâng hương mỗi dịp đại tế.

Khu lăng mộ họ Hoàng – Huỳnh, vì thế, không chỉ là nơi an táng mà còn là tấm gương soi vào cội rễ, nhắc nhở cháu con đạo hiếu nghĩa, giữ trọn lễ nghi tổ tông.